Fundacja rodzinna. Idealne rozwiązanie dla rodzinnego biznesu?

Fundacja Rodzinna – nowe rozwiązanie dla sukcesji rodzinnego biznesu

W obliczu wyzwań związanych z przekazaniem rodzinnej działalności gospodarczej, coraz częściej sięga się po nowatorskie rozwiązania. Jednym z takich pomysłów, który ostatnio zyskuje na popularności, jest fundacja rodzinna. Dla wielu rodzinnych przedsiębiorstw jest to doskonała opcja, gdy spadkobiercy nie pragną kontynuować działalności, ale sprzedaż nie wchodzi w grę.

Budowa własnego biznesu oraz marki wymaga lat zaangażowania i poświęcenia. Nieuchronnie jednak nadejdzie moment, kiedy konieczne będzie przekazanie sterów firmy. Co jednak, jeśli następcy nie są zainteresowani lub niezdolni do przejęcia biznesu? W takiej sytuacji fundacja rodzinna staje się atrakcyjnym rozwiązaniem.

Spis treści:

1. Czym jest fundacja rodzinna?
2. Dlaczego warto założyć fundację rodzinną?
3. Jak założyć fundację rodzinną?
4. Kto może założyć fundację rodzinną?
5. Kto może być beneficjentem?
6. Jak działa fundacja rodzinna
7. Majątek fundacji rodzinnej
8. Czy fundacja rodzinna jest działalnością gospodarczą?
9. Podatki w fundacji rodzinnej

Czym jest fundacja rodzinna?

Fundacja rodzinna jest strukturą, której głównym celem jest zapewnienie ciągłości działalności przedsiębiorstwa oraz finansowe zabezpieczenie rodziny. Jej zadaniem jest realizacja statutowych celów poprzez zarządzanie majątkiem i efektywne inwestowanie środków. Wśród beneficjentów fundacji znajdują się przeważnie członkowie rodziny fundatora, choć nie zawsze.

Dlaczego warto założyć fundację rodzinna?

Założenie fundacji rodzinnej niesie za sobą liczne korzyści. Przede wszystkim, fundacja zapewnia stabilność finansową dla członków rodziny, jednocześnie nie angażując ich bezpośrednio w prowadzenie firmy. Dodatkowo, fundacja rodzinna pozwala skupić majątek w jednym miejscu, zapewniając jego ochronę oraz powiększenie poprzez dokonywane inwestycje. Dla wielu osób przekonywującym argumentem może być również rozdzielenie spraw biznesowych od spraw rodzinnych.

Dzięki fundacji możesz zaplanować przekazanie dziedzictwa na długie lata.

Jak założyć fundację rodzinna?

Proces zakładania fundacji rodzinnej obejmuje kilka kroków:

• Fundację zakłada się poprzez oświadczenie przed notariuszem w akcie założycielskim lub w testamencie. Należy pamiętać, że zakładając fundację rodzinną w akcie założycielskim, może być więcej fundatorów, natomiast przy powołaniu fundacji w testamencie, jest tylko jeden fundator.
• Należy sporządzić statut fundacji, zawierający jej zasady działania – koniecznie w formie aktu notarialnego.
• Powołanie fundacji wymaga przekazania majątku o wartości co najmniej 100 000 zł.
• Ostatnim krokiem jest rejestracja w sądzie: fundację rodzinną zgłasza się do rejestru fundacji rodzinnych prowadzonego przez odpowiedni sąd.

Kto może założyć fundację rodzinna?

Fundatorami mogą być osoby fizyczne, które posiadają pełną zdolność do czynności prawnych oraz prawo dysponowania swoim majątkiem. Fundację można utworzyć w akcie założycielskim – jak wspomniano powyżej, w tym przypadku może być kilku fundatorów bądź w testamencie, gdzie możliwy jest tylko jeden fundator.

Kto może być beneficjentem?

Beneficjentami fundacji rodzinnej mogą być zarówno osoby fizyczne, jak i organizacje pozarządowe działające na rzecz pożytku publicznego. Często będą to członkowie rodziny, choć fundator ma możliwość wyznaczenia innych beneficjentów.

Jak działa fundacja rodzinna?

Fundator posiada swobodę w określeniu zasad zarządzania, funkcjonowania oraz celu fundacji rodzinnej. Głównym celem często jest zapewnienie kontynuacji działalności biznesowej oraz zabezpieczenie życia członków rodziny. Podobnie jak inne firmy, fundacja rodzinna działa za pomocą swojego zarządu. Może być też nadzorowana przez radę nadzorczą, która dba o to, żeby wszystko działało prawidłowo.

Osoby, które zostały wybrane przez osobę zakładającą fundację (czyli fundatora), tworzą grupę nazywaną zgromadzeniem beneficjentów. Ich zadaniem jest na przykład przyjęcie nowych członków do zarządu, czy zatwierdzenie sprawozdania finansowego fundacji. 

Majątek fundacji rodzinnej

Fundacja rodzinna dysponuje majątkiem, który może stanowić mienie fundatora lub fundatorów, w tym udziały i akcje w spółkach. Należy pamiętać, że wartość majątku przekazywanego fundacji powinna wynosić co najmniej 100 000 zł.

Fundacja rodzinna nie jest działalnością gospodarczą!

Należy pamiętać, że fundacja rodzinna nie jest przeznaczona do prowadzenia standardowej działalności gospodarczej!

Jednakże, w pewnych sytuacjach fundacja może prowadzić pewną formę działalności gospodarczej:

• może zajmować się obrotem majątkiem, na przykład kupując i sprzedając udziały w spółkach, wynajmując nieruchomości czy udzielając pożyczek spółkom, w których posiada udziały.
• może prowadzić działalność związaną z gospodarstwem rolnym.
• może dokonywać transakcji w obcej walucie w celu dokonywania płatności związanych z jej działalnością.

Należy jednak pamiętać, że te wyjątki są ograniczone i muszą być związane z głównym celem fundacji, czyli realizacją celów statutowych i zabezpieczeniem interesów rodziny.

Podatki i fundacja rodzinna

Opodatkowanie fundacji rodzinnej i jej beneficjentów jest ściśle powiązane z rodziną fundatora oraz celami fundacji. 

Kluczowe informacje na temat podatków w fundacji rodzinnej:

• Akt założycielski fundacji oraz przekazanie do niej majątku nie podlegają opodatkowaniu. To oznacza, że nie trzeba płacić podatku od czynności cywilnoprawnych (PCC) ani podatku dochodowego od osób prawnych (CIT) przy założeniu fundacji.
• Fundacja rodzinna płaci podatek CIT w wysokości 15% od dochodów, które są przekazywane beneficjentom. Warto zaznaczyć, że fundacja nie ma możliwości odliczania kosztów uzyskania przychodów czy amortyzacji.
• Osoby fizyczne będące beneficjentami fundacji, jeśli są członkami najbliższej rodziny fundatora (tj. małżonkiem, wstępnym, zstępnym, rodzeństwem, pasierbem, ojczymem lub macochą), są zwolnione z podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT).
• Osoby zaliczane do I lub II grupy podatkowej w kontekście podatku od spadków i darowizn będą płacić 10% PIT. Pozostali beneficjenci zapłacą 15% PIT.
• Beneficjenci będący organizacjami pozarządowymi będą płacić podatek CIT na zasadach obowiązujących dotychczas. Warto dodać, że mogą oni skorzystać z obowiązującego zwolnienia przedmiotowego.

Fundacja rodzinna to innowacyjna opcja dla zachowania rodzinnej spuścizny biznesowej i zabezpieczenia przyszłości rodziny. To elastyczne narzędzie, które pozwala na długoterminowe planowanie oraz efektywne zarządzanie aktywami. 

Jesteś zainteresowany założeniem fundacji rodzinnej? Skontaktuj się z nami!